EMISJA FILMU „ŁAGIER 0331” | kino Iskra | 14.09.2023 - Instytut Pileckiego

13.09.2023 (ŚR)

EMISJA FILMU „ŁAGIER 0331” | kino Iskra | 14.09.2023

Już jutro o godzinie 19.00 w kinie Iskra odbędzie się bezpłatny pokaz filmu "ŁAGIER 0331", a po nim spotkanie oraz panel dyskusyjny z twórcami filmu - Grzegorzem Czerniakiem i Wojciechem Saramonowiczem.

Dokument opowiada o tragicznych losach mieszkańców Wileńszczyzny, przyszłych więźniów obozu kontrolno-filtracyjnego NKWD nr 0331 w Kutaisi. W końcu ci, co przeżyli, wycieńczeni i upodleni powrócili do kraju zimą 1948/49 roku. Już nie na Wileńszczyznę, ale do kraju jakże innego od tego, za który walczyli. Kraju, w którym nie mogli mówić o tym, co przeszli. Dopiero po długich latach milczenia i kłamstw będzie można stawiać pytania „dlaczego?, za co?”.

Serdecznie zapraszamy!

Reżyseria: Grzegorz Czerniak, Jerzy Rohoziński, Wojciech Saramonowicz
Produkcja: Instytut Pileckiego, 2022

Kutaisi, dawna rezydencja królów gruzińskich, gród położony w cieniu wspaniałej katedry monarchy-zjednoczyciela Bagrata III. A jednak miasto ma swoją ciemną stronę, skrywa mroczną tajemnicę. Bo tu, z dala od turystycznych szlaków, leżą niepochowane szczątki ludzkie. Leżą, domagając się godziwego pochówku. Niegdyś popełniono tu zbrodnię. „Przez pierwsze miesiące umierało dziennie około 10 osób.” – wspomina jeden z więźniów obozu kontrolno-filtracyjnego NKWD nr 0331 w Kutaisi, zmuszanych do niewolniczej pracy w miejscowej fabryce samochodów „Kolchida”. W większości byli to żołnierze i żołnierki AK z Wileńszczyzny, kwiat miejscowej inteligencji. „Grzebano ich (…) bardzo płytko, w nocy szakale wyciągały zwłoki. Strasznie wyły i ludzie nerwowo nie wytrzymywali.” Miejscowi wiedzą, że kiedyś byli tu jacyś jeńcy, że budowali fabrykę, budowali domy, że ziemia wkoło kryje ich kości. Ale kto to był? Może Niemcy? Film usiłuje przywrócić pamięć o tych właśnie „Niemcach”. Nie tylko o ich tragedii i cierpieniu, ale także o bohaterskim zrywie i gniewnym krzyku „zwróćcie nam godność!”. Ludzie pracowali, głodowali, umierali, a nikt im nie mówił ile jeszcze tak ma być, ile ta gehenna ma jeszcze trwać. Kiedy ich zwolnią, pozwolą wreszcie wrócić do domu. W końcu nadeszła Wielkanoc 1947 roku i nie wytrzymali. „Po szeregu przeszedł szmer ‘strajk’. ‘Polacy nie idą do pracy!’. Coś niespotykanego w obozach sowieckich. Wszyscy inni więźniowie wyszli do pracy, ale nie Polacy”. Strajkujących rozwieziono po innych łagrach, perfidnie zwodząc, że teraz to już wrócą do siebie. W końcu ci, co przeżyli, przyjechali do kraju zimą 1948/49 roku Wycieńczeni i upodleni. Już nie do Wilna, nie na Wileńszczyznę, ale do kraju jakże innego od tego, za który walczyli i za którym tęsknili. Kraju, w którym nie mogli mówić o tym, co przeszli. Dopiero po długich latach milczenia i kłamstw będzie można stawiać pytania „dlaczego?, za co?”. Twórcy filmu usiłują na nie odpowiedzieć razem z mieszkańcami Giżycka…

Zobacz także

  • „Podwójna czerwień”. Międzynarodowa konferencja naukowa w Augustowie

    Aktualności

    „Podwójna czerwień”. Międzynarodowa konferencja naukowa w Augustowie

    W dniach 5-6 listopada w oddziale Instytutu Pileckiego w Augustowie odbyła się międzynarodowa konferencja naukowa pt. „Podwójna czerwień. Sowieckie represje w Europie Środkowo-Wschodniej 1939-1941/1944-1946”.

  • Pieśni, które budowały wspólnotę. Tak świętowali niepodległość w Augustowie

    Aktualności

    Pieśni, które budowały wspólnotę. Tak świętowali niepodległość w Augustowie

    We wtorek, 10 listopada, w augustowskim oddziale Instytutu Pileckiego odbył się wieczór patriotyczny z udziałem zespołu wokalno-muzycznego „Retro”. Wydarzenie z okazji Narodowego Święta Niepodległości połączyło koncert ze spotkaniem historycznym poświęconym pieśniom żołnierskim.

  • Zaduszki muzealne z Instytutem Pileckiego

    Aktualności

    Zaduszki muzealne z Instytutem Pileckiego

    Serdecznie zapraszamy na Zaduszki Muzealne z Instytutem Pileckiego w Augustowie!

  • [5-6 listopada] Międzynarodowa konferencja: Podwójna czerwień. Sowieckie represje w Europie Środkowo-Wschodniej 1939–1941/1944–1946
    Grafika konferencji: Podwójna czerwień. Sowieckie represje w Europie Środkowo-Wschodniej 1939–1941/1944–1946

    Aktualności

    [5-6 listopada] Międzynarodowa konferencja: Podwójna czerwień. Sowieckie represje w Europie Środkowo-Wschodniej 1939–1941/1944–1946

    W dniach 5-6 listopada 2026 w oddziale Instytutu Pileckiego w Augustowie odbędzie się międzynarodowa konferencja naukowa pt. „Podwójna czerwień. Sowieckie represje w Europie Środkowo-Wschodniej 1939–1941/1944–1946". Wśród prelegentów wystąpią przedstawiciele Instytutu Pamięci Narodowej, Polskiej Akademii Nauk, Instytutu Pileckiego oraz innych placówek historycznych z Augustowa, Białegostoku, Łodzi, Poznania Suwałk, Lublina oraz z Litwy, Łotwy i Słowacji.

  • Weekend Seniora z Instytutem Pileckiego w Augustowie

    Aktualności

    Weekend Seniora z Instytutem Pileckiego w Augustowie

    W weekend 3-4 października Instytut Pileckiego - oddział w Augustowie po raz kolejny włączył się w ogólnopolską akcję „Weekend Seniora z Kulturą”, organizowaną na zaproszenie Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Osoby 60+ pojechały szlakiem Wigierskiego Parku Narodowego oraz zagłębiły się w historię naszego regionu podczas wizyty w Domu Obławy Augustowskiej.

  • Reportaż Instytutu Pileckiego wyróżniony na 18. Międzynarodowym Festiwalu Filmowym NNW
    Widok z góry na pełną widownię sali kinowej podczas uroczystości otwarcia 18. Międzynarodowego Festiwalu Filmowego NNW w Gdyni. Na podświetlonej na czerwono scenie przemawiają prowadzący, a w tle widać wielki ekran z grafiką festiwalu.

    Aktualności

    Reportaż Instytutu Pileckiego wyróżniony na 18. Międzynarodowym Festiwalu Filmowym NNW

    Dokument „Jedna wskazówka” o Obławie Augustowskiej, autorstwa Martyny Wojtkowskiej z Instytutu Pileckiego, otrzymał pierwsze wyróżnienie podczas 18. Międzynarodowego Festiwalu Filmowego NNW w Gdyni.

  • Nowy Jork | Warsztaty i prezentacje o Obławie Augustowskiej

    Aktualności

    Nowy Jork | Warsztaty i prezentacje o Obławie Augustowskiej

    Poznaj historię Obławy Augustowskiej – sowieckiej operacji przeprowadzonej w lipcu 1945 roku, w wyniku której aresztowano i uprowadzono setki osób.

  • Weekend seniora z kulturą 2026 w Domu Pamięci Obławy Augustowskiej!
    Plakat akcji „Weekend seniora z kulturą” z hasłem „Otwórz się na kulturę” i datą 3–4.10.2026 na różowym tle. Po prawej stronie uśmiechnięta seniorka w różowym berecie i marynarce wskazuje na tekst.

    Aktualności

    Weekend seniora z kulturą 2026 w Domu Pamięci Obławy Augustowskiej!

    Zapraszamy do Instytutu Pileckiego na Weekend Seniora z Kulturą – 3–4 października 2026 r. To doskonała okazja, by aktywnie spędzić czas, poznać nowe miejsca i odkryć różne formy uczestnictwa w kulturze! W programie podróż Wigierską Koleją Wąskotorową oraz zwiedzanie Domu Pamięci Obławy Augustowskiej.

  • Otwarcie wystawy „Krechowiacy z Augustowa”
    Ciemna przestrzeń wystawiennicza z rzędem podświetlanych pionowych ekranów prezentujących fotografie współczesnych żołnierzy, koni, śmigłowca i pojazdu wojskowego. Po lewej stronie znajduje się tablica z opisem ekspozycji.

    Aktualności

    Otwarcie wystawy „Krechowiacy z Augustowa”

    11 września w Domu Pamięci Obławy Augustowskiej została otwarta wystawa poświęcona historii 1 Pułku Ułanów Krechowieckich oraz jednostek kontynuujących krechowiackie tradycje – od 1914 roku po dzień dzisiejszy. Ekspozycja obejmuje oryginalne pamiątki związane z „krechowiakami”: mundury i wyposażenie wojskowe, zdjęcia oraz dokumenty.

  • Przetrwać noc za dnia. Pieśnią i Słowem ku pamięci Ofiar Obławy Augustowskiej
    Mężczyzna w czarnej koszuli śpiewa z chórem podczas koncertu; pozostali chórzyści trzymają czerwone teczki z nutami.

    Aktualności

    Przetrwać noc za dnia. Pieśnią i Słowem ku pamięci Ofiar Obławy Augustowskiej

    4 września w Pokamedulskim Klasztorze w Wigrach odbył się wieczór pamięci, poświęcony ofiarom największej powojennej operacji przeciwko polskiemu podziemiu niepodległościowemu.

  • Przetrwać noc za dnia. Pieśnią i Słowem ku pamięci Ofiar Obławy Augustowskiej
    Plakat wydarzenia „Przetrwać noc za dnia. Pieśnią i słowem ku pamięci Ofiar Obławy Augustowskiej”, zaplanowanego na 4 września 2026 r. w pokamedulskim klasztorze w Wigrach. W tle czarno-białe zdjęcie kobiety stojącej w lesie.

    Aktualności

    Przetrwać noc za dnia. Pieśnią i Słowem ku pamięci Ofiar Obławy Augustowskiej

    Jak pamiętać o tych, których los wciąż pozostaje nie w pełni poznany? 4 września spotkamy się w Pokamedulskim Klasztorze w Wigrach, by poprzez słowo, muzykę i wspólną modlitwę oddać hołd Ofiarom Obławy Augustowskiej.

  • Kresowy Zjazd Kombatantów
    Grupa dorosłych i dzieci pozuje do wspólnego zdjęcia na cmentarzu, przed grobem udekorowanym biało-czerwonymi kwiatami, zniczami i polskimi symbolami narodowymi.

    Aktualności

    Kresowy Zjazd Kombatantów

    Przedstawiciele Domu Spotkań Obławy Augustowskiej zostali zaproszeni do udziału w Kresowym Zjeździe Kombatantów.