Debata „Bo trzeba było dokopać ruskim – o Komitecie Poszukiwań Mieszkańców Suwalszczyzny Zaginionych w Lipcu 1945 roku” | 81. rocznica Obławy Augustowskiej - Instytut Pileckiego

Wykopaliska archeologiczne w miejscu domniemanego grobu ofiar obławy augustowskiej na terenie Uroczyska Wielki Bór w Puszczy Augustowskiej w sierpniu 1989 r. Fot. Kazimierz Sobecki. Na zdjęciu w lesie, ok 10 mężczyzn kopie łopatami dół ogrodzony sznurkiem. Przygląda się temu tłum ludzi, w tym dzieci.

06.07.2026 (PN)

Debata „Bo trzeba było dokopać ruskim – o Komitecie Poszukiwań Mieszkańców Suwalszczyzny Zaginionych w Lipcu 1945 roku” | 81. rocznica Obławy Augustowskiej

W poniedziałek 6 lipca, w ramach obchodów 81. rocznicy Obławy Augustowskiej, zapraszamy na spotkanie poświęcone historii Obywatelskiego Komitetu Poszukiwań Mieszkańców Suwalszczyzny Zaginionych w Lipcu 1945 roku.

Wykopaliska archeologiczne w miejscu domniemanego grobu ofiar obławy augustowskiej na terenie Uroczyska Wielki Bór w Puszczy Augustowskiej w sierpniu 1989 r. Fot. Kazimierz Sobecki. Na zdjęciu w lesie, ok 10 mężczyzn kopie łopatami dół ogrodzony sznurkiem. Przygląda się temu tłum ludzi, w tym dzieci.
Fot. Kazimierz Sobecki | Wykopaliska archeologiczne w miejscu domniemanego grobu ofiar obławy augustowskiej na terenie Uroczyska Wielki Bór w Puszczy Augustowskiej w sierpniu 1989 r.

W czerwcu 1987 r. pochodzący z Gib Stefan Myszczyński odnalazł w Puszczy Augustowskiej ludzkie szczątki zakopane w masowym grobie. Wiadomość o niezwykłym odkryciu błyskawicznie obiegła Suwalszczyznę. Mieszkańcy byli przekonani, że po ponad czterdziestu latach odnaleziono szczątki ofiar Obławy Augustowskiej. Na miejscu szybko pojawili się przedstawiciele ówczesnych władz PRL, którzy przeprowadzili wstępne badania terenowe. Ku zaskoczeniu mieszkańców regionu ogłoszono jednak, że w lesie nieopodal Gib odnaleziono szczątki żołnierzy niemieckich z okresu II wojny światowej.

Rozgoryczenie potęgowała wypowiedź rzecznika prasowego rządu PRL Jerzego Urbana, który podczas konferencji prasowej stwierdził, że władzom polskim nic nie wiadomo o rzekomych ofiarach sowieckiej zbrodni z lata 1945 r. Słowa te spotkały się z powszechnym niedowierzaniem. W efekcie tych wydarzeń już w sierpniu 1987 r. powstał Obywatelski Komitet Poszukiwań Mieszkańców Suwalszczyzny Zaginionych w Lipcu 1945 r. Organizację początkowo tworzyli mieszkańcy regionu: Piotr Bajer, Mirosław Basiewicz i Stanisław Kowalczyk. Wkrótce dołączyli do nich dziennikarka Alicja Maciejowska, aktorka Maria Chwalibóg oraz Jan i Danuta Krzywoszowie. Celem Komitetu było gromadzenie informacji o mieszkańcach Suwalszczyzny zaginionych podczas Obławy Augustowskiej oraz dążenie do wyjaśnienia ich losów.

O historii Obywatelskiego Komitetu Poszukiwań Mieszkańców Suwalszczyzny Zaginionych w Lipcu 1945 roku rozmawiać będą:

  • Stanisław Kulikowski (współautor pierwszej książki o obławie augustowskiej pt. „Nie tylko Katyń”);
  • Krzysztof Burek (archeolog kierujący badaniami wykopaliskowymi w 1989 r. w miejscu domniemanego grobu ofiar obławy augustowskiej na terenie uroczyska Wielki Bór w Puszczy Augustowskiej);
  • Monika Mielczarek (córka Jana i Danuty Krzywoszów);
  • Barbara Bojaryn-Kazberuk (historyk zajmujący się tematyką obławy augustowskiej).    

Spotkanie poprowadzi dr Łukasz Faszcza z Domu Pamięci Obławy Augustowskiej.  


Kiedy? 6 lipca, 17:00
Gdzie? Miejsce: Dom Pamięci Obławy Augustowskiej – sala konferencyjna (ul. 3 Maja 16, 16-300 Augustów)
Wstęp wolny


 

Zobacz także

  • „Podwójna czerwień”. Międzynarodowa konferencja naukowa w Augustowie

    Aktualności

    „Podwójna czerwień”. Międzynarodowa konferencja naukowa w Augustowie

    W dniach 5-6 listopada w oddziale Instytutu Pileckiego w Augustowie odbyła się międzynarodowa konferencja naukowa pt. „Podwójna czerwień. Sowieckie represje w Europie Środkowo-Wschodniej 1939-1941/1944-1946”.

  • Pieśni, które budowały wspólnotę. Tak świętowali niepodległość w Augustowie

    Aktualności

    Pieśni, które budowały wspólnotę. Tak świętowali niepodległość w Augustowie

    We wtorek, 10 listopada, w augustowskim oddziale Instytutu Pileckiego odbył się wieczór patriotyczny z udziałem zespołu wokalno-muzycznego „Retro”. Wydarzenie z okazji Narodowego Święta Niepodległości połączyło koncert ze spotkaniem historycznym poświęconym pieśniom żołnierskim.

  • Zaduszki muzealne z Instytutem Pileckiego

    Aktualności

    Zaduszki muzealne z Instytutem Pileckiego

    Serdecznie zapraszamy na Zaduszki Muzealne z Instytutem Pileckiego w Augustowie!

  • [5-6 listopada] Międzynarodowa konferencja: Podwójna czerwień. Sowieckie represje w Europie Środkowo-Wschodniej 1939–1941/1944–1946
    Grafika konferencji: Podwójna czerwień. Sowieckie represje w Europie Środkowo-Wschodniej 1939–1941/1944–1946

    Aktualności

    [5-6 listopada] Międzynarodowa konferencja: Podwójna czerwień. Sowieckie represje w Europie Środkowo-Wschodniej 1939–1941/1944–1946

    W dniach 5-6 listopada 2026 w oddziale Instytutu Pileckiego w Augustowie odbędzie się międzynarodowa konferencja naukowa pt. „Podwójna czerwień. Sowieckie represje w Europie Środkowo-Wschodniej 1939–1941/1944–1946". Wśród prelegentów wystąpią przedstawiciele Instytutu Pamięci Narodowej, Polskiej Akademii Nauk, Instytutu Pileckiego oraz innych placówek historycznych z Augustowa, Białegostoku, Łodzi, Poznania Suwałk, Lublina oraz z Litwy, Łotwy i Słowacji.

  • Weekend Seniora z Instytutem Pileckiego w Augustowie

    Aktualności

    Weekend Seniora z Instytutem Pileckiego w Augustowie

    W weekend 3-4 października Instytut Pileckiego - oddział w Augustowie po raz kolejny włączył się w ogólnopolską akcję „Weekend Seniora z Kulturą”, organizowaną na zaproszenie Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Osoby 60+ pojechały szlakiem Wigierskiego Parku Narodowego oraz zagłębiły się w historię naszego regionu podczas wizyty w Domu Obławy Augustowskiej.

  • Reportaż Instytutu Pileckiego wyróżniony na 18. Międzynarodowym Festiwalu Filmowym NNW
    Widok z góry na pełną widownię sali kinowej podczas uroczystości otwarcia 18. Międzynarodowego Festiwalu Filmowego NNW w Gdyni. Na podświetlonej na czerwono scenie przemawiają prowadzący, a w tle widać wielki ekran z grafiką festiwalu.

    Aktualności

    Reportaż Instytutu Pileckiego wyróżniony na 18. Międzynarodowym Festiwalu Filmowym NNW

    Dokument „Jedna wskazówka” o Obławie Augustowskiej, autorstwa Martyny Wojtkowskiej z Instytutu Pileckiego, otrzymał pierwsze wyróżnienie podczas 18. Międzynarodowego Festiwalu Filmowego NNW w Gdyni.

  • Nowy Jork | Warsztaty i prezentacje o Obławie Augustowskiej

    Aktualności

    Nowy Jork | Warsztaty i prezentacje o Obławie Augustowskiej

    Poznaj historię Obławy Augustowskiej – sowieckiej operacji przeprowadzonej w lipcu 1945 roku, w wyniku której aresztowano i uprowadzono setki osób.

  • Weekend seniora z kulturą 2026 w Domu Pamięci Obławy Augustowskiej!
    Plakat akcji „Weekend seniora z kulturą” z hasłem „Otwórz się na kulturę” i datą 3–4.10.2026 na różowym tle. Po prawej stronie uśmiechnięta seniorka w różowym berecie i marynarce wskazuje na tekst.

    Aktualności

    Weekend seniora z kulturą 2026 w Domu Pamięci Obławy Augustowskiej!

    Zapraszamy do Instytutu Pileckiego na Weekend Seniora z Kulturą – 3–4 października 2026 r. To doskonała okazja, by aktywnie spędzić czas, poznać nowe miejsca i odkryć różne formy uczestnictwa w kulturze! W programie podróż Wigierską Koleją Wąskotorową oraz zwiedzanie Domu Pamięci Obławy Augustowskiej.

  • Otwarcie wystawy „Krechowiacy z Augustowa”
    Ciemna przestrzeń wystawiennicza z rzędem podświetlanych pionowych ekranów prezentujących fotografie współczesnych żołnierzy, koni, śmigłowca i pojazdu wojskowego. Po lewej stronie znajduje się tablica z opisem ekspozycji.

    Aktualności

    Otwarcie wystawy „Krechowiacy z Augustowa”

    11 września w Domu Pamięci Obławy Augustowskiej została otwarta wystawa poświęcona historii 1 Pułku Ułanów Krechowieckich oraz jednostek kontynuujących krechowiackie tradycje – od 1914 roku po dzień dzisiejszy. Ekspozycja obejmuje oryginalne pamiątki związane z „krechowiakami”: mundury i wyposażenie wojskowe, zdjęcia oraz dokumenty.

  • Przetrwać noc za dnia. Pieśnią i Słowem ku pamięci Ofiar Obławy Augustowskiej
    Mężczyzna w czarnej koszuli śpiewa z chórem podczas koncertu; pozostali chórzyści trzymają czerwone teczki z nutami.

    Aktualności

    Przetrwać noc za dnia. Pieśnią i Słowem ku pamięci Ofiar Obławy Augustowskiej

    4 września w Pokamedulskim Klasztorze w Wigrach odbył się wieczór pamięci, poświęcony ofiarom największej powojennej operacji przeciwko polskiemu podziemiu niepodległościowemu.

  • Przetrwać noc za dnia. Pieśnią i Słowem ku pamięci Ofiar Obławy Augustowskiej
    Plakat wydarzenia „Przetrwać noc za dnia. Pieśnią i słowem ku pamięci Ofiar Obławy Augustowskiej”, zaplanowanego na 4 września 2026 r. w pokamedulskim klasztorze w Wigrach. W tle czarno-białe zdjęcie kobiety stojącej w lesie.

    Aktualności

    Przetrwać noc za dnia. Pieśnią i Słowem ku pamięci Ofiar Obławy Augustowskiej

    Jak pamiętać o tych, których los wciąż pozostaje nie w pełni poznany? 4 września spotkamy się w Pokamedulskim Klasztorze w Wigrach, by poprzez słowo, muzykę i wspólną modlitwę oddać hołd Ofiarom Obławy Augustowskiej.

  • Kresowy Zjazd Kombatantów
    Grupa dorosłych i dzieci pozuje do wspólnego zdjęcia na cmentarzu, przed grobem udekorowanym biało-czerwonymi kwiatami, zniczami i polskimi symbolami narodowymi.

    Aktualności

    Kresowy Zjazd Kombatantów

    Przedstawiciele Domu Spotkań Obławy Augustowskiej zostali zaproszeni do udziału w Kresowym Zjeździe Kombatantów.