Autorka reportażu o Obławie Augustowskiej wyróżniona w XXVIII Konkursie Stypendialnym im. Jacka Stwory - Instytut Pileckiego

Autorka reportażu o Obławie Augustowskiej wyróżniona w XXVIII Konkursie Stypendialnym im. Jacka Stwory

Jury doceniło adekwatną do tematu formę i narrację reportażu Martyny Wojtkowskiej, które nadały historii wyjątkową głębię i spójność. Dokument „Jedna wskazówka” Instytutu Pileckiego opowiada o powojennych losach Ofiar Obławy Augustowskiej i ich bliskich.

Do tegorocznej edycji konkursu Studia Reportażu Polskiego Radia zgłoszono aż 17 reportaży, a do finału Jury zakwalifikowało 6 najlepszych - wyróżniających się indywidualnym podejściem do warsztatu, świeżym spojrzeniem na temat i umiejętnością opowiadania historii w sposób, który zostaje w pamięci słuchaczy.

„Jedna wskazówka"

Bohaterami opowieści są rodziny Ofiar Obławy Augustowskiej i pytanie, które wciąż powraca: czy po tylu latach odnalezienie szczątków wciąż ma znaczenie? Co zostaje, gdy znika człowiek – i nikt nie chce powiedzieć gdzie, jak i dlaczego? 

W centrum reportażu znajduje się historia Jana i Zofii Żylińskich. Jan – przedstawiciel augustowskiej inteligencji, współorganizator miejscowego urzędu skarbowego – został zatrzymany latem 1945 roku. Zofia czekała na niego całe życie, nie doczekawszy się żadnej informacji. Po ich historii zachowało się najwięcej śladów: zdjęcia, dokumenty i zegarki obojga (a na każdym po jednej wskazówce).

Przewodnikiem po tej opowieści jest dr Łukasz Faszcza – historyk i współtwórca Domu Pamięci Ofiar Obławy Augustowskiej. W reportażu oprowadza słuchaczy po jego jeszcze nieotwartych wnętrzach, pokazując przedmioty należące do Żylińskich i dzieląc się refleksją: chcemy pokazywać tych ludzi za życia, a nie epatować śmiercią. Tę ideę podkreśla też warstwa dźwiękowa reportażu – zamiast dramatycznych efektów słyszymy m.in. kajaki i harmonię, na której grywał Jan Żyliński podczas kajakowych wypraw.

Dokument powstał z okazji 80. rocznicy Obławy Augustowskiej.

Reportaż można wysłuchać w mediatece Instytutu Pileckiego (kliknij). 

Na zdjęciu Jan Żyliński z żoną Zofią, córką Stasią i psem Rafikiem, w tle panorama Augustowa (Fot. ze zbiorów Elżbiety Chmielewskiej). 

Zobacz także

  • W trosce o pamięć i przyszłość. Instytut Pileckiego podpisał porozumienie z Gminą Miastem Augustów

    Aktualności

    W trosce o pamięć i przyszłość. Instytut Pileckiego podpisał porozumienie z Gminą Miastem Augustów

    W trosce o pamięć i przyszłość, w przekonaniu, że pamięć o przeszłości stanowi fundament naszej tożsamości, a rzetelna wiedza historyczna pomaga budować odpowiedzialne społeczeństwo, Gmina Miasto Augustów zawarła porozumienie z Instytutem Solidarności i Męstwa im. Witolda Pileckiego.

  • Święto Wojsk Inżynieryjnych. Uroczyste obchody

    Aktualności

    Święto Wojsk Inżynieryjnych. Uroczyste obchody

    16 kwietnia przypada Święto Wojsk Inżynieryjnych, które w tym roku obchodziliśmy w Augustowie. To właśnie tutaj decyzją Ministra Obrony Narodowej został powołany, stacjonuje i dynamicznie się rozwija 1. Batalion Saperów.

  • Rocznice masowej deportacji i Zbrodni Katyńskiej. Uroczystości w Augustowie

    Aktualności

    Rocznice masowej deportacji i Zbrodni Katyńskiej. Uroczystości w Augustowie

    13 kwietnia 1940 r. przypadają dwie ważne rocznice. To data drugiej masowej deportacji polskich obywateli w głąb ZSRR. To także rocznica Zbrodni Katyńskiej.

  • Witold Urbanowicz. Pierwsze spotkanie w cyklu „Biografie Suwalszczyzny”

    Aktualności

    Witold Urbanowicz. Pierwsze spotkanie w cyklu „Biografie Suwalszczyzny”

    30 marca w Domu Pamięci Obławy Augustowskiej odbyło się pierwsze wydarzenie z cyklu „Biografie Suwalszczyzny”, poświęcone generałowi brygady, pilotowi Witoldowi Urbanowiczowi. Zorganizowano je w 118. rocznicę jego urodzin.

  • Tu zaczynają się historie. Biografie z Suwalszczyzny - generał Witold Urbanowicz – dowódca Dywizjonu 303

    Aktualności

    Tu zaczynają się historie. Biografie z Suwalszczyzny - generał Witold Urbanowicz – dowódca Dywizjonu 303

    Generał Witold Urbanowicz będzie bohaterem pierwszej odsłony cyklu Tu zaczynają się historie. Biografie z Suwalszczyzny. Spotkanie odbędzie się 30 marca w Domu Pamięci Obławy Augustowskiej.

  • Dom Pamięci Obławy Augustowskiej partnerem Rajdu Pieszego Pojezierze Augustowskie ‘26

    Aktualności

    Dom Pamięci Obławy Augustowskiej partnerem Rajdu Pieszego Pojezierze Augustowskie ‘26

    Oddział Instytutu Pileckiego – Dom Pamięci Obławy Augustowskiej podjął współpracę z litewską firmą TrekTours - organizatorem międzynarodowego Rajdu Pieszego Pojezierze Augustowskie ’26 Presented by Columbia.

  • „Cichy front”. Pokaz spektaklu

    Aktualności

    „Cichy front”. Pokaz spektaklu

    W Augustowie odbył się pokaz spektaklu „Cichy front” w reżyserii Piotra Trentowskiego, przygotowany i zaprezentowany przez Teatr Muzyczny Druga Zwrotka. Wydarzenie było ważnym elementem popularyzowania historii wśród mieszkańców miasta.

  • „Popiół i diament”. Projekcja filmu i dyskusja

    Aktualności

    „Popiół i diament”. Projekcja filmu i dyskusja

    Z okazji setnej rocznicy urodzin Andrzeja Wajdy, w Domu Pamięci Obławy Augustowskiej zorganizowana została projekcja filmu „Popiół i diament”. Rok 2026 Senat ogłosił rokiem tego reżysera.

  • Debata „Dziedzictwo powojennego podziemia – wzór obywatelski czy tragiczna konieczność?”

    Aktualności

    Debata „Dziedzictwo powojennego podziemia – wzór obywatelski czy tragiczna konieczność?”

    Za nami debata w w Domu Pamięci Obławy Augustowskiej poświęcona powojennym losom podziemia niepodległościowego.

  • Obchody Narodowego Dnia Pamięci „Żołnierzy Wyklętych”

    Aktualności

    Obchody Narodowego Dnia Pamięci „Żołnierzy Wyklętych”

    W Augustowie 1 marca 2026 r. zakończył się dwudniowy program obchodów Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych.

  • O Obławie Augustowskiej w Berlinie | Inauguracja nowego cyklu „Po co nam dziś pomniki?”

    Aktualności

    O Obławie Augustowskiej w Berlinie | Inauguracja nowego cyklu „Po co nam dziś pomniki?”

    W berlińskim Instytucie Pileckiego pracownicy Domu Pamięci Obławy Augustowskiej oraz architekci Florian Mausbach i Czesław Bielecki dyskutowali o przemocy w historii, kulturze pamięci i społecznej roli miejsc pamięci.

  • 100. rocznica urodzin Andrzeja Wajdy: Pokaz filmu „Popiół i diament”

    Aktualności

    100. rocznica urodzin Andrzeja Wajdy: Pokaz filmu „Popiół i diament”

    Dom Pamięci Obławy Augustowskiej organizuje wyjątkowy wieczór filmowy. W setną rocznicę urodzin jednego z najwybitniejszych polskich reżyserów, Andrzeja Wajdy, będzie można wspólnie obejrzeć jego arcydzieło.